Συγκρουσιακό διαζύγιο: μια σύγχρονη πραγματικότητα, μια κρούση για διερεύνηση και εξομάλυνση.
Κατά τα τελευταία χρόνια, η κοινωνία αλλάζει ριζικά και εξελίσσεται μετασχηματίζοντας σταδιακά πολλές ανθρώπινες σχέσεις αλλά και κοινωνικές νόρμες.
Μια τέτοια ανθρώπινη δομή που μεταβάλλεται είναι και αυτή της οικογένειας. Πιο συγκεκριμένα, στην ελληνική κοινωνία παρατηρείται έντονα το φαινόμενο των διαζυγίων, τα οποία όμως, σε ορισμένες περιπτώσεις, καταλήγουν σε έντονες συγκρούσεις και διαμάχες μεταξύ των γονέων. Οι τριβές ανάμεσα τους μπορεί να προέρχονται από μια πληθώρα παραγόντων (λόγου χάριν προσωπικές διαμάχες και αντιπαραθέσεις των γονέων). Σε κάθε περίπτωση, οι εν λόγω προστριβές δημιουργούν ένα κλίμα φόβου, αμφιβολίας και ανασφάλειας, το οποίο σε συνδυασμό με το ήδη επιβεβαρυμμένο οικογενειακό προφίλ, συμβάλλει καθοριστικά στην διατάραξη της ομαλής ψυχοσυναισθηματικής ανάπτυξης του παιδιού καθώς και της κοινωνικής του και πνευματικής του άνθησης.
Τα παιδιά ιδίως όταν βρίσκονται σε κρίσιμα αναπτυξιακά ορόσημα για την εξέλιξη τους (πχ κατά τη διάρκεια της γλωσσικής κατάκτησης ή της γνωστικής αντίληψης τους) είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα στην επίδραση πλείστων ερεθισμάτων που είτε θα τα ενισχύσουν και θα τα στηρίξουν, είτε όμως σε δυσμενείς συνθήκες θα τα τραυματίσουν και θα τα στιγματίσουν ψυχολογικά και συναισθηματικά για το υπόλοιπο της ζωής τους. Το συγκρουσιακό διαζύγιο των γονέων, ειδικά στην περίπτωση που υπάρχει η εμπλοκή του νόμου και των δικαστικών αρχών, λόγω περιστατικών επιθετικότητας και ενδοοικογενειακής βιας, χαρακτηρίζεται από στρεσογόνες συνθήκες εντός της οικογένειας, που το παιδί εκτίθεται σε συναισθηματική πίεση και σε επιζήμιο στρες, δυο συστατικά που λειτουργούν άκρως επιβαρυντικά και καταστροφικά για την υγιή ανάπτυξη του. Ακόμη, μέσω του βιώματος ενός συγκρουσιακού διαζυγίου, το παιδί, δεδομένου ότι δεν έχει δομήσει πλήρως και επαρκώς την προσωπικότητα του και την ατομική του συνείδηση για την πραγματικότητα γύρω του, κλονίζεται και δέχεται πολύ αρνητικές επιδράσεις στην ικανότητα του να συνθέσει έναν παραγωγικό και ορθό τρόπο ερμηνείας κάποιων σημαντικών γεγονότων.
Ως αποτέλεσμα, ενδέχεται να αισθανθεί σύγχυση, ταραχή και συναισθηματική δυσφορία όταν κληθεί μελλοντικά να αντεπεξέλθει σε μια κατάσταση κατά την οποία υπάρχουν προκλήσεις που δεν μπορεί να διαχειριστεί ώριμα και με ψυχραιμία. Ένας επιπλέον τομέας ο οποίος επηρεάζεται καθοριστικά από το συγκρουσιακό διαζύγιο των γονέων είναι και οι κοινωνικές δεξιότητες των ανήλικων παιδιών, καθώς μαθαίνουν να συνυπάρχουν σε ένα πλαίσιο ψυχολογικής κακοποίησης όπου καταπιέζονται συναισθηματικά, δεν εκφράζονται, αδυνατούν να δεθούν και να σχηματίσουν φιλικές σχέσεις, αλλά και σχέσεις εμπιστοσύνης και σεβασμού με τους συνομηλίκους τους. Από όλα όσα αναφέρθηκαν συνοπτικά, καθίσταται σαφές και ξεκάθαρο ότι η ύπαρξη συγκρούσεων και εντάσεων στο οικογενειακό πλαίσιο ασφάλειας του παιδιού συνιστά μια επιζήμια συγκυρία για την ευρύτερη ανάπτυξη του ανήλικου, πόσο μάλλον όταν οι γονείς τελικώς καταλήγουν να χωρίσουν επιλέγοντας όχι το συμβιβασμό και τη συνεργασία προς όφελος του παιδιού τους, αλλά την διαμάχη και την όξυνση του κλίματος ανασφάλειας και αβεβαιότητας για την επόμενη μέρα στο σπίτι της οικογένειας.
Συνεπώς παραμένει το ερώτημα, τι μπορεί να πραγματοποιηθεί προκειμένου να εξομαλυνθεί η συγκεκριμένη βλαβερή κατάσταση για τη ψυχοσύνθεση των παιδιών; Εκ πρώτης όψεως η απάντηση φαίνεται να είναι περίπλοκη, ωστόσο δύναται να απλουστευτεί εάν ληφθεί υπόψη η βασικότερη και πιο καίρια προτεραιότητα, η υγεία είτε σωματική είτε ψυχική των παιδιών. Αναλυτικότερα, τοσο η οικογένεια του παιδιού, αλλά και ο κύκλος της, όσο οι εκπαιδευτικοί, οι ειδικοί ψυχικής υγείας και ευρύτερα η κοινωνία, οφείλουν να προασπίσουν και να διαφυλάξουν στο ακέραιο την ευημερία και την ευτυχία του ανήλικου ατόμου. Δηλαδή, φέρνοντας ένα παράδειγμα για να γίνει πιο κατανοητό, οι γονείς μέσω της προσωπικής ψυχοθεραπείας τους καθώς και μέσω της συμβουλευτικής ζεύγους και οικογένειας, έχουν την ικανότητα να αποκομίσουν πολλά προσωπικά οφέλη τα οποία μπορούν να αξιοποιήσουν στην προσωπική τους ζωή, προκειμένου να αντιμετωπίζουν με εποικοδομητικές τεχνικές κάθε δυσκολία και εμπόδιο που θα εμφανιστεί μπροστά τους.
Κατ' επέκταση αυτό θα έχει ως συνέπεια, να προλαμβάνουν μια ενδεχόμενη τριβή και σύγκρουση εντός των κόλπων της οικογένειας, η οποία ασφαλώς θα κλονίσει συθέμελα την αγάπη, τη στοργή και την προστασία της οικογένειας προς το παιδί, ενώ παράλληλα θα συμπεριφέρονται με έναν ώριμο και εκλογικευμένο τρόπο, ο οποίος θα προστατεύσει την ψυχική υπόσταση του παιδιού και θα συντελέσει ως ένα ορθό πρότυπο μίμησης και διδασκαλίας σχετικά με το πώς μπορούν οι άνθρωποι να επιλύουν μια στρεσογόνο κατάσταση μέσω της υγιούς επικοινωνίας, της σύνεσης και της αγάπης. Η αγάπη και ο σεβασμός οφείλουν να τοποθετηθούν στην κορυφή της ιεραρχίας των αναγκών του παιδιού ακόμα και εάν οι γονείς αποφασίσουν να μην είναι παντρεμένοι, διότι το παιδί χρειάζεται να βιώνει διαρκώς την αποδοχή, την ηρεμία και την απρόσκοπτη φροντίδα και από τους δύο. Σε διαφορετική περίπτωση, το παιδί βάλλεται συνεχώς από πολύ επιβλαβείς συνέπειες, οι οποίες με την σειρά τους κατασκευάζουν ένα άκρως επικίνδυνο πλαίσιο αναφοράς μέσα στο οποίο το παιδί καταπιέζεται ψυχολογικά και δοκιμάζεται λόγω των πολλαπλών εντάσεων και συγκρούσεων των γονέων.
Συμπερασματικά, οφείλουμε να αναρωτηθούμε όλοι μας ανεξαιρέτως εάν είμαστε προετοιμασμένοι για να αντιμετωπίσουμε εκ των προτέρων ένα συγκρουσιακό διαζύγιο προτού προλάβει να δράσει καταστροφικά στην ανάπτυξη και στην άνθηση των παίδων, γιατί κρίνεται επιτακτική ανάγκη η ευημερία τους, όπως λέει και το γνωστό τραγούδι "έχε το νου σου στο παιδί γιατί αν γλιτώσει το παιδί, υπάρχει ελπίδα".